Plasticverpakkingen zijn al jaren een onmisbaar onderdeel van ons dagelijks leven, maar de impact op het milieu is duidelijk negatief. Een duurzame oplossing die steeds meer aandacht krijgt, zijn beeswax wraps, ook wel bekend als bijenwasdoeken. Deze doeken zijn gemaakt van katoen en bekleed met een mengsel van bijenwas, hars en eventueel kokosolie. Ze zijn herbruikbaar, biologisch afbreekbaar en een effectieve manier om plastic te vermijden in de keuken. In deze artikel gaan we dieper in op de toepassing van beeswax wraps, hoe je ze zelf kunt maken, en hoe je ze opfrist als de was op is. Het artikel is gebaseerd op betrouwbare bronnen en richt zich op zowel huishoudelijke kokken als culinair professionals die op zoek zijn naar duurzame alternatieven in de keuken.
Wat zijn Beeswax Wraps?
Beeswax wraps zijn een alternatief voor plasticfolie en aluminiumfolie. Ze bestaan uit een stuk stof, vaak katoen, dat gecoat is met bijenwas, hars en in sommige gevallen ook kokosolie. Deze combinatie maakt de doeken plakkerig genoeg om zich aan te passen aan de vorm van het voedsel, maar tegelijkertijd voldoende flexibel om opnieuw te gebruiken.
De doeken zijn:
- Geur- en smaakloos
- Biologisch afbreekbaar
- Herbruikbaar tot 10 tot 12 maanden
- Eenvoudig schoon te maken met koud water en afwasmiddel
Ze zijn ideaal voor het bewaren van brood, kaas, groenten, broodjes en andere restjes. Je kunt ze ook gebruiken om schalen of baktassen af te dekken. De doeken zijn duurzaam en kunnen worden gemaakt met stofresten of oude textielstukken, wat het upcycling een extra duurzame dimensie geeft.
Voordelen van Beeswax Wraps
De gebruik van beeswax wraps biedt verschillende voordelen die zowel praktisch als milieuvriendelijk zijn:
- Milieuvoordeel: Ze zijn volledig biologisch afbreekbaar en verdringen dus plastic verpakkingen. Elke beeswax wrap die wordt gebruikt, betekent een minder gebruik van plasticfolie.
- Duurzaamheid: Ze kunnen tot wel 10 tot 12 maanden meegaan, zolang ze goed worden onderhouden.
- Flexibiliteit en gebruiksvriendelijkheid: Ze kunnen worden gevormd rondom het voedsel door de warmte van je handen en passen zich zo automatisch aan.
- Upcycling mogelijkheden: Je kunt ze zelf maken van oude stoffen zoals lakens of gordijnen, wat minder afval en meer duurzaamheid betekent.
- Eenvoudig schoon te maken: Ze kunnen worden afgespoeld met koud water en afwasmiddel. Als ze erg vuil zijn, kun je ze met een zachte borstel reinigen.
Hoe Maak je Zelf Beeswax Wraps?
Het maken van beeswax wraps is een relatief eenvoudig proces dat niet veel tijd of ingewikkelde gereedschappen vereist. Hieronder geef ik een stapsgewijze uitleg op basis van de beschikbare informatie uit de bronnen.
Benodigdheden
Om beeswax wraps zelf te maken, heb je het volgende nodig:
- 200 – 300 g bijenwas
- Ruime schaal of pan
- Stevige stof van katoen, canvas of keeper
- Kartelschaar
- Strijkijzer of hittepistool
- Keukenpapier
- Föhn of hittepistool (optioneel)
Stap 1: Stof kiezen en knippen
Kies een stof met natuurlijke vezels zoals katoen of canvas. Deze stoffen zijn stevig genoeg om het gewicht van het voedsel te dragen en kunnen goed door bijenwas worden doorwerkt.
Knip de stof in de gewenste maat. Hier zijn enkele standaardmaatvoeringen:
- Small: 17 x 20 cm (voor snacks)
- Medium: 25 x 27 cm (voor broodjes)
- Large: 33 x 35 cm (voor grotere stukken eten)
- Extra large: 43 x 58 cm (voor broden of grote schalen)
Gebruik een kartelschaar om nette randen te verkrijgen. Oud katoen (zoals van een laken of gordijn) is ideaal om te upcyclen.
Stap 2: Bijenwas smelten
Gebruik een au-bain-marie methode om de bijenwas te smelten. Dit betekent dat je een ruime schaal of pan in een andere pan met warm water zet. Laat de was smelten bij ongeveer 70°C. Roer af en toe om gelijke smelting te garanderen.
Let op: Je hebt niet veel bijenwas nodig per lap stof. Eén dompeling is genoeg om de doek te bedekken. De overmaat kan gebruikt worden voor een tweede doek.
Stap 3: Stof in was dompelen
Zodra de was gesmolten is, dompel een lap stof in de was. Duw het volledig onder zodat er geen luchtbellen meer zichtbaar zijn. Wacht tot de was is gestolt of tot de doek is afgekoeld.
Voor extra efficiëntie kun je twee lappen stof tegelijkertijd behandelen. Leg een tweede lap stof onder de gewaxte lap en verwarm de bovenste laag met een hittepistool of föhn. De was smelt en trekt door naar de onderliggende stof. Dit zorgt voor twee beeswax wraps met slechts één dompeling.
Stap 4: Aankleven en afkoelen
Zorg ervoor dat de was gelijkmatig is verdeeld over beide kanten. Als er te veel was is, kun je deze opdampen met keukenpapier. Leg de doeken plat of over een stoel zodat ze strak kunnen afkoelen.
Aanvankelijk zijn de wraps nog wat stijf, maar na een paar keer gebruiken worden ze zachter en flexibel.
Hoe Gebruik Je Beeswax Wraps?
De gebruik van beeswax wraps is eenvoudig:
- Vermijd het gebruik bij temperaturen boven 50°C. Ze zijn niet geschikt voor de oven of de magnetron.
- Vorm de wrap met je handen. De warmte van je vingers zorgt ervoor dat de doek zich aanpast aan de vorm van het voedsel.
- Controleer of de doek luchtdicht is. Als er vocht of lucht onder de randen komt, is het teken dat de was op is en herstel nodig is.
- Reinig na gebruik. Spoel het doek af met koud water en eventueel wat afwasmiddel. Veeg droog met een doek of laat het op een keukenrol drogen.
Je kunt de wraps gebruiken voor bijna elk soort voedsel dat niet te nat of te zwaar is. Voor vochtig voedsel zoals groenten of fruit is het aan te raden om het product eerst droog te maken of te gebruiken voor korte opslagperiodes.
Opfrissen en Herstellen van Beeswax Wraps
Na ongeveer 10 tot 12 maanden gebruik kan de bijenwas op sommige plekken verdwijnen, vooral langs vouwen en randen. Dit zorgt ervoor dat het doek niet langer luchtdicht is. Gelukkig is het mogelijk om de wraps op te frissen.
Benodigdheden voor het herstellen
- 1 blokje bijenwas
- Raspende beitel of rasptje
- Bakpapier
- Oven (voorverwarmd op 100°C)
Stap 1: Was aanbrengen
Rasp het blokje bijenwas fijn en verdeel dit over de plekken van de wrap die niet langer luchtdicht zijn. Je kunt de was extra aanbrengen langs de randen en vouwen.
Stap 2: Verhitten
Leg de beeswax wrap op bakpapier en schuif deze in een oven die op 100°C staat. Laat de was smelten en trek door in de stof. Dit duurt ongeveer 1 tot 2 minuten.
Stap 3: Afdrogen
Haal de wrap uit de oven, trek het rechtdoor en laat het afkoelen. Na afkoeling is de wrap opnieuw luchtdicht en klaar voor gebruik.
Alternatieve Methode: Mengsel van Was en Olie Aanbrengen
Een andere methode is het aanbrengen van een mengsel van bijenwas en olie. Dit is handig als je een zachtere en plakkerige doek wilt creëren. Hieronder volgt een korte uitleg van deze methode:
- Verwarm de oven op 100°C.
- Leg een stuk katoen of canvas in een schaal.
- Maak een mengsel van bijenwas en jojobaolie.
- Smelt de was en olie aan elkaar.
- Verdeel het mengsel over de stof met een kwast.
- Leg de schaal terug in de oven voor een paar minuten om de olie en was goed in de stof te trekken.
- Controleer het doek tegen het licht om te zien of het overal door is gewaxt.
- Laat het doek drogen door het over een stoel of op een hanger te hangen.
Tips voor het Gebruik en Onderhoud van Beeswax Wraps
- Vermijd vochtig of smerig voedsel. Dit kan de was beschadigen.
- Gebruik de wraps niet in de oven of magnetron.
- Laat de wraps niet op een warme plek liggen. Bij hoge temperaturen verlies je de plakkerigheid.
- Onderhoud is essentieel. Regelmatig reinigen en herstellen verlengt de levensduur van de wraps.
- Bijenwasdoeken zijn niet geschikt voor vetten voedsel. Als je bijvoorbeeld kaas wilt bewaren, is het aan te raden om deze eerst droog te maken of in te pakken met een doek van een andere stof.
Conclusie
Beeswax wraps zijn een duurzame, eenvoudige en effectieve oplossing om plastic verpakkingen te vervangen. Zowel het maken als het gebruiken van deze doeken is eenvoudig en maakt gebruik van beschikbare materialen. Ze zijn ideaal voor het bewaren van voedsel in de keuken en kunnen zelfs worden gemaakt van oude stoffen, wat het upcycling een extra duurzame dimensie geeft. Met enkele eenvoudige stappen kun je je eigen beeswax wraps creëren en deze regelmatig opfrissen. Zo draag je bij aan een milieuvriendelijkere keuken en een minder afhankelijkheid van plastic. Het gebruik van deze wraps is niet alleen een keuze voor het milieu, maar ook een bewuste keuze voor een duurzamere toekomst.