Glühwein is een klassieke winterse drank die oorspronkelijk zijn oorsprong heeft in Duitse kerstmarkten. Deze warme, gekruide wijn brengt niet alleen fysieke warmte, maar ook een gevoel van gezelligheid en kerstvriendelijke sfeer. Het is een drank die gemakkelijk zelf te maken is en daardoor een populaire keuze is geworden bij zowel thuis als op feestelijke gelegenheden. In dit artikel worden de essentiële ingrediënten, bereidingsmethoden en aanbevelingen voor het maken van glühwein besproken, met het doel om een eenvoudige, maar smaakvolle variant te creëren die iedereen kan genieten.
Wat is glühwein en waarom is het zo populair?
Glühwein is een verwarmde wijn die opgemaakt wordt met specerijen, citrus en vaak suiker of honing. De naam ‘glühwein’ betekent letterlijk ‘gloeiende wijn’, wat verwijst naar de manier waarop de wijn traditioneel werd opgewarmd met hete ijzers. In Nederland is het ook bekend als bisschopswijn, omdat het klassiek rond Sinterklaas wordt gedronken. De smaak is karakteristiek door de combinatie van zoet, kruidig en fris, wat het een bijzondere plek geeft in de winterse culinair traditie.
De drank wordt vaak geassocieerd met kerstmarkten, winterborrels en gezellige avonden. Het is een warme drank die niet alleen het lichaam, maar ook de geest verwarmt. Vanwege zijn eenvoudige bereidingswijze is het ook een populaire keuze voor wie thuis wil koken en genieten van de sfeer van een warme winteravond.
Ingrediënten voor glühwein
De basis van glühwein is rode wijn. De keuze van de wijn beïnvloedt de uiteindelijke smaak, dus het is verstandig om een wijn te kiezen die goed samengaat met kruiden en citrus. De meeste bronnen adviseren om een volle, fruitige rode wijn te gebruiken, zoals Merlot, Pinot Noir of Cabernet Sauvignon. Deze wijnsoorten zijn geschikt omdat ze de kruiden en de zoetigheid goed kunnen dragen zonder de smaak te overstemmen.
Daarnaast zijn specerijen essentieel in het glühweinrecept. De meest gebruikte kruiden zijn:
- Kaneelstokjes
- Kruidnagels
- Steranijs
- Gedroogd gember
- Piment
Deze kruiden worden meestal in hun gehele vorm gebruikt om de smaak van de wijn geleidelijk vrij te laten. Soms wordt ook verse sinaasappelschil of citroenschil toegevoegd om een frisse, aromatische dimensie toe te voegen.
Voor het zoeteren van de wijn worden honing of suiker gebruikt. De hoeveelheid hangt af van de persoonlijke voorkeur, maar een typische hoeveelheid is 60 ml honing of bruine basterdsuiker. Optioneel kan er ook een scheut brandy of cognac worden toegevoegd voor extra complexiteit en diepte.
Citrusplakjes
Citroen- en sinaasappelschijfjes zijn niet alleen smaakgevend, maar ook visueel aantrekkelijk. Ze zorgen voor een frisse not, die de kruidige smaken balanceren. Het is belangrijk om de schijfjes schoon te maken voordat ze in de wijn worden geplaatst, zodat er geen ongewenste smaken of resten van schoonmaakmiddelen terechtkomen.
Bereidingswijze van glühwein
De bereiding van glühwein is vrij eenvoudig, maar het is belangrijk om bepaalde stappen nauwkeurig te volgen om de beste smaak en veiligheid te garanderen. Hieronder volgt een overzicht van de stappen, gebaseerd op de meest voorkomende methoden uit de bronnen.
Voorbereiding
- Wijn kiezen en in een pan gieten: Kies een volle, fruitige rode wijn en schenk deze in een ruime pan.
- Kruiden en citrus toevoegen: Voeg de kruiden (kaneelstokjes, kruidnagels, steranijs) en de gesneden citroen- en sinaasappelschijfjes toe aan de wijn.
- Zoetmaker toevoegen: Voeg honing of suiker toe, afhankelijk van je smaakvoorkeur. Roer tot deze volledig is opgelost.
Verwarmen
- Verwarm op laag vuur: Verwarm de wijn op laag vuur. Het is belangrijk om te voorkomen dat de wijn kookt, omdat dit de smaak van de wijn en de kruiden kan negatief beïnvloeden.
- Laat trekken: Zodra de wijn op temperatuur is, laat het mengsel ongeveer 20 minuten trekken. Tijdens deze tijd zetten de kruiden hun smaken vrij en mengen ze zich met de wijn.
- Extra smaak toevoegen: Indien gewenst, kan er een scheut brandy of rum worden toegevoegd voor extra complexiteit. Voeg dit toe net voor het serveren om de smaak te behouden.
Serveren
- Glazen voorbereiden: Gebruik hittebestendige glazen of mokken om ervoor te zorgen dat de drank langer warm blijft.
- Garneer: Voor een feestelijke uitstraling kan het glas worden versierd met een kaneelstokje of een schijfje citroen of sinaasappel.
- Genieten: Serveer de glühwein direct na het verwarmen voor de beste smaak.
Tips voor het maken van glühwein
Kies de juiste wijn
De keuze van de wijn is cruciaal voor de smaak van glühwein. Een te zware of te zure wijn kan de kruiden overstemmen, terwijl een te lichte wijn de smaak van de kruiden niet goed kan dragen. De meeste bronnen adviseren om een volle, fruitige wijn te kiezen, zoals Merlot of Cabernet Sauvignon. Deze wijnsoorten zijn geschikt omdat ze de kruiden en de zoetigheid goed kunnen dragen.
Gebruik verse kruiden
De smaak van glühwein wordt vooral bepaald door de kruiden. Het is daarom verstandig om verse, gehele kruiden te gebruiken, zoals kaneelstokjes, kruidnagels, steranijs en verse sinaasappelschil. Deze kruiden zorgen voor een intensere smaak dan poeders of gemalen kruiden.
Laat de drank niet koken
Het is belangrijk om te voorkomen dat de glühwein kookt. Koken kan de smaak van de wijn negatief beïnvloeden en kan leiden tot verlies van alcohol. Daarnaast kan het koken van de kruiden resulteren in een bittere smaak. De wijn moet op een laag vuur worden verwarmd, zodat de aroma’s van de kruiden vrij kunnen komen.
Aanpassingen aan smaak
Het is mogelijk om de smaak van glühwein aan te passen aan persoonlijke voorkeuren. Voor wie de wijn zoeter wil, kan extra suiker of honing worden toegevoegd. Voor wie de wijn minder zoet wil, kan de hoeveelheid suiker worden verminderd of worden weggelaten. Daarnaast kan er een scheut brandy of cognac worden toegevoegd voor extra diepte en complexiteit.
Vooruit maken
Glühwein kan op voorhand worden gemaakt, maar het is raadzaam om de smaak niet te lang te laten trekken. Kruidnagels en steranijs kunnen na verloop van tijd een bittere smaak ontwikkelen als ze te lang in de wijn blijven. Het is daarom verstandig om de glühwein op het moment van serveren opnieuw te verwarmen en eventueel extra kruiden of suiker toe te voegen.
Varianten van glühwein
Hoewel de klassieke variant van glühwein al een smaakvolle drank is, zijn er verschillende manieren waarop de receptie kan worden aangepast. Hier zijn enkele varianten die in de bronnen worden genoemd:
Citrusvarianten
Naast de traditionele sinaasappel en citroen, kunnen ook andere citrusvruchten zoals grapefruit of mandarijn worden gebruikt. Deze vruchten geven de wijn een lichtere en frissere smaak.
Andere kruiden
Hoewel kaneel, kruidnagels en steranijs de meest gebruikelijke kruiden zijn, zijn er ook andere opties. Gedroogd gember of piment kan worden toegevoegd voor extra kruidigheid. De hoeveelheid en combinatie van kruiden kan worden aangepast aan persoonlijke voorkeuren.
Zoetigheid
De hoeveelheid suiker of honing kan worden aangepast aan persoonlijke voorkeuren. Voor wie een minder zoete variant wil, kan er geen suiker worden toegevoegd. Voor wie een zoetere variant wil, kan er extra suiker of honing worden toegevoegd.
Alcohol
De klassieke variant van glühwein is alcoholfreundelijk, maar voor wie een sterker drankje wil, kan er een scheut brandy of cognac worden toegevoegd. Dit zorgt voor extra complexiteit en diepte.
Nuttige tabellen
Hieronder volgt een tabel met de basisingredienten en de aanbevolen hoeveelheden voor een typische glühweinvariant.
| Ingrediënt | Aanbevolen hoeveelheid |
|---|---|
| Rode wijn | 1 fles (750 ml) |
| Honing of suiker | 60 ml |
| Sinaasappel | 1, in plakjes gesneden |
| Citroen | 1, in plakjes gesneden |
| Kaneelstokjes | 2 |
| Kruidnagels | 6 |
| Steranijs | 1 |
| Brandewijn/cognac | 1-2 cl (optioneel) |
Conclusie
Glühwein is een eenvoudige, maar smaakvolle drank die ideaal is voor winterse avonden of feestelijke gelegenheden. Met een paar basisingredienten en wat geduld is het mogelijk om een warme, gekruide wijn te maken die zowel geur als smaak tot hun recht laat komen. De keuze van de wijn, de kruiden en de manier waarop de wijn wordt verwarmd zijn cruciale factoren voor de uiteindelijke smaak. Door aandacht te besteden aan deze aspecten kan een glühwein worden gemaakt die past bij persoonlijke voorkeuren en het gevoel van gezelligheid en winterse sfeer versterkt.