Pom is een iconisch Surinaams gerecht dat vaak wordt bereid voor familiegelegenheden zoals verjaardagen, bruiloften en feesten. Het bestaat uit geraspte pomtayer, kip en optioneel zoutvlees, gecombineerd met een smaakvolle jus van tomaten, ui en specerijen. Chinese vruchten uit blik, zoals gember, worden in sommige varianten toegevoegd voor extra smaakdiepte. De bereiding vereist een langzame oventijd, resulterend in een smeuïge, goudbruine ovenschotel. Oorsprong van pom ligt in Joods-Creoolse invloeden, waarbij een Joodse kipsofrito met aardappel als basis diende. Lokale pomtayer verving de aardappel vanwege beschikbaarheid. Er bestaat controverse over ingrediënten, zoals het gebruik van ketjap, piccalilly of Chinese vruchten. Dit artikel beschrijft gedetailleerd de bereiding op basis van beschikbare recepten, inclusief variaties en bijgerechten.
Wat is Pomtayer?
Pomtayer is de geraspte wortel van de tayerplant, Xanthosoma sagittifolium, ook bekend als aronskelk. Deze knol is een vast onderdeel van de Surinaamse keuken en vormt de basis van pom. Pomtayer heeft een licht zetmeelrijke, zachte structuur die tijdens het bakken een smeuïge, romige textuur ontwikkelt. Het wordt verkocht in zakken, vers geraspt of bevroren, en moet worden ontdooid voor gebruik. In recepten wordt pomtayer gemengd met piccalilly, sinaasappelsap of jus om vochtigheid en smaak te verkrijgen. Zonder pomtayer is pom geen pom, aangezien het de unieke textuur bepaalt.
Historische Achtergrond van Pom
Pom is algemeen aangenomen van Joods-Creoolse oorsprong in Suriname. Het zou zijn afgeleid van een Joodse ovenschotel voor sjabbat, met kip en aardappel. Specifiek wordt sofrito genoemd als mogelijk oergerecht, zoals beschreven in kookboeken van Claudia Roden en Yotam Ottolenghi. Dit omvat kip met citroen, kurkuma, kardemom en gefrituurde aardappelblokjes in saus. In Suriname werden aardappelen vervangen door pomtayer vanwege schaarste of prijs. Europese ovengerechten combineerden met lokale ingrediënten, wat pom vormde tot een cultureel symbool. Discussies bestaan over exacte herkomst, maar overeenkomsten met sofrito zijn groot.
Ingrediënten voor Pom
Recepten variëren licht, maar basisingrediënten overlappen. Hieronder een samengestelde tabel met veelvoorkomende ingrediënten uit de beschikbare recepten, inclusief hoeveelheden waar gespecificeerd.
| Ingrediënt | Hoeveelheid## Bronnen 1. vanrongen.nl/recepten/pom/ 2. deliciousmagazine.nl/recepten/recept-pom/ 3. surinaams-eten.blogspot.com/2013/02/surinaamse-recepten-pom-met-zoutvlees.html 4. wereldgerecht.nl/zuid-amerikaanse-recepten/suriname-pom-uitgebreid-recept/ 5. surinaamskokenmetjen.nl/pom-de-trots-van-de-surinaamse-keuken/